Hoe woestijnen weer vruchtbaar maken?

Er zijn op onze mooie planeet Aarde gebieden die in vroeger tijden met uitgestrekte bossen waren bedekt, waar landbouw werd beoefend en waar een levendig ecosysteem voor welvaart zorgde. Als je daar nu gaat kijken zie je dat de bomen en planten zijn verdwenen. In plaats daarvan zijn dorre gebieden ontstaan waar nu niets meer groeit. De mensen en dieren leven er nu in armoede of zijn naar elders vertrokken omdat er geen voedsel meer voor ze was. Hoe is dat zo gekomen en is deze zorgwekkende situatie weer om te keren?

De hieronder vermelde documentaire “Hope in a Changing Climate” die werd gemaakt door John D. Liu, bodem expert en filmmaker, geeft je niet alleen inzicht in de oorzaak van de problemen, maar laat ook zien dat het mogelijk is om grootschalige beschadigde ecosystemen weer te herstellen. Liu reisde in China, Ethiopië en Rwanda om dit uit te zoeken en de plaatselijke bevolking van advies te dienen en ook mensen in andere landen er over te informeren. Wanneer deze aanpak overal in de gebieden waar het toepasbaar is zou worden gevolgd, dan zou dit zelfs het veranderende klimaat weer ten goede kunnen veranderen. Zoals je weet absorberen planten CO2 en produceren ze zuurstof. Elke extra geplante boom en plant levert dus zijn bijdrage aan het klimaat.

Waardoor ging het fout? Liu vertelt dat onze aarde perfect ontworpen is. Als de dode bladeren van de bomen vallen verteren ze en dragen bacteriën en schimmels er toe bij dat zich voedingstoffen vormen waarmee de kleine plantjes zich goed kunnen ontwikkelen. Maar mensen maakten in het verleden de fout dat ze dachten dat bossen alleen maar waarde hadden als je de bomen omkapte en die verkocht. Dat verkeerde idee maakte enkelen rijker, maar bracht juist armoede aan meer mensen. Deze fout werd generaties lang steeds weer opnieuw gemaakt en leidde tot achteruitgang van de bodemgesteldheid. Want waar de bomen verdwenen en de wortels de grond niet langer bijeen hield, werd de vruchtbare bovenlaag door wind en regenbuien weggespoeld en ontstonden woestijnen. In andere droge gebieden worden de opkomende sprietjes van grassen en planten onmiddellijk door kudden geiten opgegeten. Ook overbegrazing vormt dus een probleem.

De oplossing.
Als voorbeeld zie je de aanpak in een hoogland gebied, het Lössplateau in het noorden van Centraal China. Daar werd de vruchtbare laag op de berghellingen door stortregens weggespoeld naar de Gele Rivier, zo genoemd vanwege het meegevoerde geel gekleurde sediment. Door gezamenlijke inspanning van de bevolking werden er terrassen en dammetjes aangelegd en op strategische punten vegetatie geplant, waardoor het water en de vruchtbare grond langer kon worden vastgehouden. (Foto 1 en 2.) Meer dan 35.000 vierkante kilometer eens aangetast land wemelt nu weer van het leven, waardoor mens en dier nu weer een duurzame economische toekomst hebben. Foto 3 en 4 laten zien hoe het landschap daar in een aantal jaren is veranderd.

In plaats dat mensen met elkaar ruzie maken is er dus samenwerking nodig. Wanneer de politieke wil er is om in een gebied te investeren dan blijkt het inderdaad mogelijk om de situatie om te keren en het landschap weer te herstellen. Later in de film zie je ook nog hoe deze duurzame aanpak ook in Ethiopië en Rwanda goed heeft gewerkt. Chinese wetenschappers deelden hun kennis met de geïnteresseerde verantwoordelijke autoriteiten. Ook is, om de nieuw geplante zaden goed te laten groeien, soms een (tijdelijk) graasverbod nodig. De documentaire is in het engels en helaas niet in het nederlands ondertiteld, maar wel heel leerzaam en alleszins het bekijken waard.

De documentaire “Hope in a Changing Climate” vind je hieronder. Hij duurt 29 minuten:
https://vimeo.com/19661805

Ook is er een langere versie van 58 minuten waarin John D. Liu tevens over zijn reis-ervaringen vertelt: https://vimeo.com/79018626

Over gervanpoelgeest

gepensioneerd constructeur, natuurliefhebber
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.